Translation AR EN ES FR RU
liǎng huì 两会 shēn 深 guān chá 观察 | tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 zuì dà 最大 dǐ qì 底气
dǎng 党 de 的 èr shí 二十 jiè 届 sì zhōng quán huì 四中全会 míng què zhǐ chū 明确指出 , “ jiān chí 坚持 huì mín 惠民 shēng hé cù 生和促 xiāo fèi 消费 、 tóu zī 投资 yú wù 于物 hé 和 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 jǐn mì jié hé 紧密结合 ” 。 2 0 2 5 2025 nián 年 zhōng yāng 中央 jīng jì 经济 gōng zuò 工作 huì yì 会议 jiāng 将 qí 其 nà rù 纳入 zuò hǎo 做好 xīn xíng shì xià 新形势下 jīng jì 经济 gōng zuò 工作 de 的 “ wǔ gè 五个 bì xū 必须 ” 。 2 0 2 6 2026 nián 年 zhèng fǔ 政府 gōng zuò 工作 bào gào 报告 qiáng diào 强调 , “ gèng jiā 更加 zhù zhòng 注重 zhī chí 支持 tí zhèn 提振 xiāo fèi 消费 、 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 、 bǎo zhàng 保障 mín shēng 民生 děng 等 fāng miàn 方面 ” 。
cóng 从 dǐng céng 顶层 shè jì 设计 dào 到 nián dù 年度 bù shǔ 部署 , “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” zhèng zài 正在 chéng wèi 成为 guàn chuān 贯穿 zhōng guó 中国 fā zhǎn 发展 quán jú 全局 de 的 hé xīn lǐ niàn 核心理念 。
hé wèi 何为 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” ? tā 它 bú shì 不是 jiǎn dān 简单 de 的 cái zhèng zhī chū 财政支出 xiàng 向 mín shēng 民生 qīng xié 倾斜 , ér shì 而是 yǐ 以 rén wèi 人为 duì xiàng 对象 de 的 tóu zī 投资 guò chéng 过程 hé 和 xíng wèi 行为 — — wéi rào 围绕 cù jìn 促进 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 、 bù duàn 不断 mǎn zú 满足 rén mín 人民 qún zhòng 群众 měi hǎo shēng huó 美好生活 xū yào 需要 ér 而 jìn xíng 进行 zī yuán pèi zhì 资源配置 , jiàn lì jiàn quán 建立健全 fù gài 覆盖 quán 全 rén qún 人群 、 quán 全 shēng mìng zhōu qī 生命周期 de 的 rén kǒu 人口 fú wù tǐ xì 服务体系 , tí shēng 提升 rén 人 de 的 zhī shì 知识 、 jì néng 技能 、 jiàn kāng 健康 shuǐ píng 水平 yǐ jí 以及 shēng huó 生活 zhì liàng 质量 hé 和 shè huì 社会 shì yīng xìng 适应性 。
wèi hé 为何 yào 要 qiáng diào 强调 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” ? huí dá 回答 zhè gè 这个 wèn tí 问题 , xū yào 需要 huí dào 回到 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 dǐ céng 底层 luó jí 逻辑 。
gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 bù jǐn 不仅 shì 是 wù 物 de 的 jī lèi 积累 , gèng shì 更是 rén 人 de 的 fā zhǎn 发展 ; bù jǐn 不仅 shì 是 jīng jì zhǐ biāo 经济指标 de 的 tí shēng 提升 , gèng shì 更是 rén mín 人民 fú zhǐ 福祉 de 的 zēng jìn 增进 。 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” , zhèng shì 正是 lián jiē 连接 jīng jì 经济 fā zhǎn 发展 yǔ 与 mín shēng 民生 gǎi shàn 改善 de 的 guān jiàn 关键 niǔ dài 纽带 , shì 是 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 “ yǐ 以 rén mín 人民 wèi 为 zhōng xīn 中心 ” de 的 shēng dòng 生动 tǐ xiàn 体现 。
yī 一 、 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 fā zhǎn 发展 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法
yào 要 lǐ jiě 理解 wèi shén me 为什么 yào 要 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” , shǒu xiān 首先 yào 要 jiāng 将 qí 其 zhì yú 置于 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 fā zhǎn 发展 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 zhōng 中 shěn shì 审视 。
zhōng guó 中国 shì 是 zài 在 yī qióng èr bái 一穷二白 de 的 jī chǔ 基础 shàng 上 jìn xíng 进行 xiàn dài huà 现代化 jiàn shè 建设 de 的 。
xīn 新 zhōng guó 中国 chéng lì 成立 zhī chū 之初 , wǒ men 我们 miàn lín 面临 zhe 着 yī gè 一个 gēn běn xìng 根本性 de 的 máo dùn 矛盾 : xiàn dài huà 现代化 jiàn shè 建设 xū yào 需要 dà liàng 大量 shēng chǎn zī liào 生产资料 jī lèi 积累 , ér 而 guó jiā 国家 yī pín rú xǐ 一贫如洗 。 wéi yī 唯一 de 的 chū lù 出路 , shì 是 jiāng 将 yǒu xiàn 有限 de 的 shēng huó zī liào 生活资料 jǐn kě néng 尽可能 zhuǎn huà 转化 wèi 为 shēng chǎn zī liào 生产资料 。
zhǐ yǒu 只有 shēng chǎn 生产 gǎo shàng qù 搞上去 le 了 , rén mín 人民 shēng huó 生活 、 shàng céng jiàn zhù 上层建筑 děng 等 yī qiè 一切 cái 才 yǒu 有 wù zhì jī chǔ 物质基础 。
zhèng shì 正是 jī yú 基于 zhè yī 这一 luó jí 逻辑 , zài 在 xiāng dāng 相当 zhǎng 长 de 的 shí jiān 时间 lǐ 里 , “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” chéng wèi 成为 fā zhǎn 发展 de 的 zhòng xīn 重心 。 cóng 从 “ yī wǔ 一五 ” jì huà 计划 dào 到 gǎi gé kāi fàng 改革开放 qián xī 前夕 , wǒ men 我们 yòng 用 le 了 jìn 近 sān shí nián 三十年 shí jiān 时间 , jiàn lì 建立 qǐ 起 dú lì 独立 de 的 bǐ jiào 比较 wán zhěng 完整 de 的 gōng yè tǐ xì 工业体系 hé 和 guó mín jīng jì 国民经济 tǐ xì 体系 , wán chéng 完成 le 了 xiàn dài huà 现代化 jiàn shè 建设 de 的 jī chǔ 基础 rèn wù 任务 。
nà gè 那个 nián dài 年代 , jū mín 居民 shēng huó 生活 guò dé 过得 jiān nán 艰难 , zhèng shì 正是 yīn wèi 因为 yào 要 bǎ 把 měi yī fēn 每一分 zī yuán 资源 dōu 都 tóu xiàng 投向 shēng chǎn 生产 、 tóu xiàng 投向 gōng yè 工业 、 tóu xiàng 投向 wèi lái 未来 。
gǎi gé kāi fàng 改革开放 hòu 后 , wǒ men 我们 hǎn 喊 chū 出 “ pín qióng 贫穷 bú shì 不是 shè huì zhǔ yì 社会主义 ” , yī fāng miàn 一方面 tōng guò 通过 fēn pèi zhì dù 分配制度 gǎi gé 改革 diào dòng 调动 rén mín 人民 jī jí xìng 积极性 , chéng rèn 承认 zhèng dāng 正当 xū qiú 需求 yǔ 与 hé lǐ 合理 lì yì 利益 ; lìng yī fāng miàn 另一方面 , xiàn dài huà 现代化 jiàn shè 建设 réng 仍 xū 需 chí xù 持续 tuī jìn 推进 , “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” yī rán 依然 shì 是 fā zhǎn 发展 de 的 zhǔ 主 jī diào 基调 。
dāng rán 当然 , “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” yě 也 kāi shǐ 开始 shòu dào zhòng shì 受到重视 — — jiào yù 教育 tóu rù 投入 zēng jiā 增加 、 rén lì zī běn 人力资本 péi yù 培育 bèi 被 tí shàng 提上 rì chéng 日程 。 dàn 但 zhěng tǐ ér yán 整体而言 , zhè yī 这一 jiē duàn 阶段 de 的 zhòng xīn 重心 réng rán 仍然 shì 是 “ wù 物 ” : zhǐ yǒu 只有 bǎ 把 shēng chǎn 生产 gǎo shàng qù 搞上去 , rén mín 人民 shēng huó 生活 gǎi shàn 改善 、 shè huì 社会 shì yè 事业 fā zhǎn 发展 cái 才 yǒu 有 jiān shí jī chǔ 坚实基础 。
zhè shì 这是 dì yī céng 第一层 biàn zhèng fǎ 辩证法 : lì shǐ 历史 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 。
zài 在 wù zhì 物质 kuì fá 匮乏 jiē duàn 阶段 , bì xū 必须 yōu xiān 优先 “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” , tōng guò 通过 jī chǔ 基础 jī lèi 积累 wèi 为 wèi lái 未来 fā zhǎn 发展 chuàng zào tiáo jiàn 创造条件 。 lí kāi 离开 zhè yī 这一 lì shǐ 历史 luó jí 逻辑 , jiù 就 wú fǎ 无法 lǐ jiě 理解 zhōng guó 中国 wèi shén me 为什么 néng 能 zài 在 duǎn duǎn 短短 jǐ shí nián 几十年 jiān 间 zǒu 走 wán 完 xī fāng 西方 jǐ bǎi nián 几百年 de 的 gōng yè huà 工业化 lì chéng 历程 。
suí zhe 随着 dì yī gè 第一个 bǎi nián 百年 fèn dòu mù biāo 奋斗目标 rú qī 如期 shí xiàn 实现 , wǒ men 我们 wán chéng 完成 le 了 tuō pín 脱贫 gōng jiān 攻坚 、 jiàn chéng 建成 le 了 xiǎo kāng shè huì 小康社会 , zhōng guó 中国 fā zhǎn 发展 jìn rù 进入 xīn 新 de 的 lì shǐ 历史 fāng wèi 方位 。
yǔ cǐ tóng shí 与此同时 , yī chǎng 一场 gèng 更 shēn céng 深层 de 的 biàn gé 变革 zhèng zài 正在 fā shēng 发生 : shēng chǎn lì 生产力 xíng tài 形态 cóng 从 chuán tǒng 传统 gōng yè huà 工业化 xiàng 向 xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 zhuǎn xíng 转型 。
xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 de 的 hé xīn 核心 , bú zài 不再 shì 是 tǐ lì 体力 、 bú zài 不再 shì 是 jiǎn dān láo dòng 简单劳动 , ér shì 而是 zhì lì 智力 、 shì 是 chuàng xīn 创新 、 shì 是 rén gōng zhì néng 人工智能 yǔ 与 rén 人 de 的 shēn dù 深度 róng hé 融合 。 wǒ men 我们 yǐ jīng 已经 wán chéng 完成 le 了 gōng yè huà 工业化 gǎn chāo 赶超 de 的 lì shǐ 历史 rèn wù 任务 , xiàn zài 现在 yào 要 miàn duì 面对 de 的 shì 是 zhì néng 智能 shí dài 时代 de 的 quán xīn 全新 mìng tí 命题 。
zhè shì 这是 dì èr céng 第二层 biàn zhèng fǎ 辩证法 : xiàn shí 现实 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 。
yī fāng miàn 一方面 , xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 de 的 jué qǐ 崛起 , duì 对 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” tí chū 提出 le 了 qián suǒ wèi yǒu 前所未有 de 的 pò qiè yāo qiú 迫切要求 。 shù kòng 数控 gōng chéng shī 工程师 、 gōng yè 工业 ruǎn jiàn 软件 gōng chéng shī 工程师 、 jī qì rén 机器人 tiáo shì 调试 gōng chéng shī 工程师 “ yī rén 一人 nán qiú 难求 ” de 的 bèi hòu 背后 , shì 是 rén lì zī běn 人力资本 yǔ 与 chǎn yè 产业 xū qiú 需求 de 的 jié gòu xìng 结构性 cuò pèi 错配 。 méi yǒu 没有 gāo sù zhì 高素质 de 的 rén 人 , jiù 就 méi yǒu 没有 xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 ; méi yǒu 没有 chí xù 持续 de 的 rén lì zī běn 人力资本 tóu rù 投入 , gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 jiù 就 quē fá 缺乏 dòng lì 动力 hé 和 yuán quán 源泉 。
lìng yī fāng miàn 另一方面 , jīng guò 经过 jǐ shí nián 几十年 fā zhǎn 发展 , wǒ men 我们 de 的 wù zhì 物质 shēng chǎn néng lì 生产能力 yǐ 已 jí dà 极大 tí shēng 提升 , dàn 但 xiāo fèi 消费 bù zú 不足 de 的 wèn tí 问题 yě 也 kāi shǐ 开始 xiǎn xiàn 显现 。 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , bù jǐn 不仅 néng 能 péi yù 培育 chuàng xīn 创新 qián néng 潜能 , gèng néng 更能 shì fàng 释放 nèi xū 内需 qián lì 潜力 。 dāng rén 当人 de 的 xū qiú 需求 dé dào 得到 kāi fā 开发 、 xiāo fèi 消费 néng lì 能力 dé dào 得到 tí shēng 提升 , cái néng 才能 wèi 为 shēng chǎn 生产 tí gōng 提供 chí xù 持续 lā dòng lì 拉动力 , xíng chéng 形成 gōng jǐ 供给 yǔ 与 xū qiú 需求 de 的 liáng xìng 良性 hù dòng 互动 。
tóng shí 同时 , gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 běn shēn 本身 yě 也 yì wèi zhe 意味着 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 yōng yǒu 拥有 le 了 qián suǒ wèi yǒu 前所未有 de 的 tiáo jiàn 条件 — — gèng hǎo 更好 de 的 jiào yù 教育 、 gèng yōu 更优 de 的 jiàn kāng 健康 、 gèng 更 wán shàn 完善 de 的 shè huì bǎo zhàng 社会保障 , jì 既 shì 是 fā zhǎn 发展 de 的 mù de 目的 , yě 也 shì 是 fā zhǎn 发展 de 的 dòng lì 动力 。
lì shǐ 历史 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 ràng 让 wǒ men 我们 míng bái 明白 : wǒ men 我们 céng jīng 曾经 bù dé bù 不得不 yōu xiān 优先 “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” , shì 是 wèi le 为了 gěi 给 jīn tiān 今天 de 的 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” chuàng zào 创造 wù zhì 物质 qián tí 前提 。
xiàn shí 现实 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 ràng 让 wǒ men 我们 kàn qīng 看清 : zài 在 xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 shí dài 时代 , zhǐ yǒu 只有 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” , cái néng 才能 jī huó 激活 chuàng xīn 创新 、 lā dòng 拉动 nèi xū 内需 、 chàng tōng 畅通 xún huán 循环 , shí xiàn 实现 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 yǔ 与 jīng jì 经济 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能 。
“ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” hé 和 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” bìng fēi 并非 fēi cǐ jí bǐ 非此即彼 de 的 xuǎn zé 选择 , ér shì 而是 biàn zhèng tǒng yī 辩证统一 de 的 guān xì 关系 。 “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” shì 是 shǒu duàn 手段 , wèi 为 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” tí gōng 提供 wù zhì 物质 gēn jī 根基 ; “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” shì 是 mù de 目的 , yě 也 wèi 为 “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” zhù rù 注入 chuàng xīn 创新 dòng néng 动能 。
èr zhě 二者 zài 在 lì shǐ 历史 de 的 yǎn jìn 演进 zhōng 中 dì jìn 递进 , zài 在 xiàn shí 现实 de 的 hù dòng 互动 zhōng 中 jiāo zhī 交织 , gòng tóng 共同 gòu chéng 构成 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 de 的 hé xīn 核心 fāng fǎ lùn 方法论 。
zhèng rú 正如 xí jìn píng 习近平 zǒng shū jì 总书记 suǒ 所 qiáng diào 强调 de 的 , yào 要 “ bǎ 把 ‘ tóu zī 投资 yú wù 于物 ’ tóng 同 ‘ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ’ jǐn mì jié hé 紧密结合 qǐ lái 起来 ” 。 zhè 这 jì 既 shì 是 lì shǐ 历史 jīng yàn 经验 de 的 shēn kè 深刻 zǒng jié 总结 , yě 也 shì 是 shí dài 时代 mìng tí 命题 de 的 kē xué 科学 huí dá 回答 。
èr 二 、 yǐ 以 zhuàng dà 壮大 rén lì zī běn 人力资本 péi zhí 培植 chuàng xīn 创新 qián néng 潜能
lì shǐ 历史 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 ràng 让 wǒ men 我们 míng bái 明白 : wǒ men 我们 céng jīng 曾经 bù dé bù 不得不 yōu xiān 优先 “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” , shì 是 wèi le 为了 gěi 给 jīn tiān 今天 de 的 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” chuàng zào 创造 wù zhì 物质 qián tí 前提 。 jīng guò 经过 qī shí yú nián 七十余年 de 的 fèn dòu 奋斗 , wǒ men 我们 jiàn chéng 建成 le 了 shì jiè 世界 shàng 上 zuì 最 wán zhěng 完整 de 的 xiàn dài 现代 gōng yè tǐ xì 工业体系 , wán chéng 完成 le 了 gōng yè huà 工业化 gǎn chāo 赶超 de 的 lì shǐ 历史 rèn wù 任务 。 dāng 当 wù zhì 物质 gēn jī 根基 yǐ jīng 已经 diàn dìng 奠定 , fā zhǎn 发展 de 的 zhòng xīn 重心 bì rán 必然 kāi shǐ 开始 xiàng 向 “ rén 人 ” běn shēn 本身 qīng xié 倾斜 。
qià zài cǐ shí 恰在此时 , yī chǎng 一场 gèng 更 shēn céng 深层 de 的 biàn gé 变革 zhèng zài 正在 fā shēng 发生 : shēng chǎn lì 生产力 xíng tài 形态 cóng 从 chuán tǒng 传统 gōng yè huà 工业化 xiàng 向 xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 zhuǎn xíng 转型 。 xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 de 的 hé xīn 核心 , bú zài 不再 shì 是 tǐ lì 体力 、 bú zài 不再 shì 是 jiǎn dān láo dòng 简单劳动 , ér shì 而是 zhì lì 智力 、 shì 是 chuàng xīn 创新 、 shì 是 rén gōng zhì néng 人工智能 yǔ 与 rén 人 de 的 shēn dù 深度 róng hé 融合 。 zhè yī 这一 zhuǎn xíng 转型 , yǔ 与 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” de 的 zhòng xīn 重心 zhuǎn yí 转移 xíng chéng 形成 lì shǐ xìng 历史性 jiāo huì 交汇 — — tā 它 jì 既 wèi 为 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” tí gōng 提供 le 了 qián suǒ wèi yǒu 前所未有 de 的 pò qiè xìng 迫切性 , yě 也 wèi 为 qí 其 kāi pì 开辟 le 了 qián suǒ wèi yǒu 前所未有 de 的 kě néng xìng 可能性 。
zhèng rú 正如 yǒu 有 xué zhě 学者 suǒ 所 yán 言 , “ rén 人 shì 是 shēng chǎn 生产 zhōng 中 zuì 最 huó yuè 活跃 de 的 yào sù 要素 , jù yǒu 具有 zhǔ dòng xìng 主动性 hé 和 chuàng zào xìng 创造性 , shì 是 quán qiú 全球 kē jì 科技 hé 和 chǎn yè 产业 jìng zhēng 竞争 de 的 guān jiàn 关键 zī yuán 资源 。 ”
tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , zhèng shì 正是 tōng guò 通过 jiā dà 加大 jiào yù 教育 、 péi xùn 培训 děng 等 lǐng yù 领域 tóu rù 投入 , shí xiàn 实现 rén lì zī běn 人力资本 de 的 chí xù 持续 jī lèi 积累 , yǒu xiào 有效 tuī dòng 推动 jì shù 技术 hé 和 guǎn lǐ 管理 chuàng xīn 创新 , jiā kuài 加快 péi yù 培育 xīn zhì 新质 shēng chǎn lì 生产力 , cóng ér 从而 wèi 为 jīng jì 经济 fā zhǎn 发展 zhù rù 注入 qiáng jìn 强劲 dòng lì 动力 。
qí yī 其一 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 tí shēng 提升 jiào yù 教育 zhì liàng 质量 , hāng shí 夯实 rén lì zī běn 人力资本 gēn jī 根基 。
jiào yù 教育 shì 是 rén lì zī běn 人力资本 jī lèi 积累 de 的 jī chǔ 基础 gōng chéng 工程 。 zài 在 jī shù 基数 kuò róng 扩容 céng miàn 层面 , qiáng huà 强化 jī chǔ jiào yù 基础教育 de 的 pǔ huì xìng 普惠性 yǔ 与 yōu zhì 优质 xìng 性 , xì tǒng 系统 tí shēng 提升 quán mín 全民 kē xué 科学 wén huà 文化 sù yǎng 素养 , kuò dà 扩大 rén lì zī běn 人力资本 chǔ bèi 储备 de 的 zǒng liàng 总量 guī mó 规模 。 zài 在 jié gòu 结构 shì pèi 适配 céng miàn 层面 , yōu huà 优化 gāo děng jiào yù 高等教育 yǔ 与 zhí yè 职业 jiào yù 教育 tǐ xì 体系 , wéi rào 围绕 chǎn yè 产业 shēng jí 升级 fāng xiàng 方向 dòng tài 动态 diào zhěng 调整 rén cái péi yǎng 人才培养 jié gòu 结构 , shí xiàn 实现 rén lì zī běn 人力资本 gōng jǐ 供给 yǔ 与 chǎn yè 产业 xū qiú 需求 de 的 yǒu xiào 有效 duì jiē 对接 。 zhèng shì 正是 zhè xiē 这些 gāo sù zhì 高素质 láo dòng zhě 劳动者 , wèi 为 zhì zào yè 制造业 zhuǎn xíng 转型 shēng jí 升级 zhù rù 注入 zhe 着 yuán yuán bù duàn 源源不断 de 的 dòng néng 动能 。
gèng 更 zhòng yào 重要 de 的 shì 是 dòng tài 动态 dié dài 迭代 céng miàn 层面 de 的 zhōng shēn jiào yù 终身教育 tǐ xì 体系 jiàn shè 建设 。 yǒu 有 guān diǎn 观点 zhǐ chū 指出 , yào 要 ràng 让 péi yǎng 培养 rén 人 chéng wèi 成为 qǐ yè 企业 zuì 最 huá suàn 划算 de 的 tóu zī 投资 , jiàn lì 建立 zhōng shēn 终身 xué xí 学习 zhàng hù 账户 , ràng 让 xué xí 学习 guàn chuān 贯穿 zhí yè shēng yá 职业生涯 , ràng 让 jì néng 技能 chéng wèi 成为 luò hù 落户 zī běn 资本 。 wéi yǒu 唯有 tuī dòng 推动 láo dòng zhě 劳动者 zhī shì 知识 jì néng 技能 chí xù 持续 yōu huà 优化 , cái néng 才能 shì yīng 适应 jì shù 技术 biàn gé 变革 yǔ 与 chǎn yè 产业 yǎn jìn 演进 de 的 kuài sù 快速 bù fá 步伐 。
qí èr 其二 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 jī fā 激发 chuàng xīn 创新 huó lì 活力 , qū dòng 驱动 jì shù 技术 jìn bù 进步 yǔ 与 chǎn yè 产业 shēng jí 升级 。
gāo sù zhì 高素质 láo dòng zhě 劳动者 shì 是 jì shù chuàng xīn 技术创新 de 的 zhǔ tǐ 主体 。 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 tōng guò 通过 wán shàn 完善 kē yán rén yuán 科研人员 jī lì jī zhì 激励机制 、 jiā qiáng 加强 zhī shí chǎn quán 知识产权 bǎo hù 保护 、 yíng zào 营造 kuān róng 宽容 shī bài 失败 de 的 kē yán 科研 shēng tài 生态 , néng gòu 能够 chōng fēn 充分 jī fā 激发 kē yán 科研 gōng zuò zhě 工作者 de 的 zhǔ dòng xìng 主动性 yǔ 与 chuàng zào xìng 创造性 , péi yù 培育 xíng chéng 形成 kē jì 科技 chuàng xīn 创新 lǐng jūn 领军 rén cái 人才 、 bá jiān 拔尖 rén cái 人才 、 qīng nián 青年 kē jì rén cái 科技人才 děng 等 rén cái 人才 tī duì 梯队 。
tóng shí 同时 , tōng guò 通过 jiā qiáng 加强 chuàng yè 创业 jiào yù 教育 、 tí shēng 提升 qǐ yè jiā 企业家 néng lì 能力 、 hóng yáng 弘扬 qǐ yè jiā 企业家 jīng shén 精神 , néng gòu 能够 péi yǎng 培养 jù bèi 具备 zhuān yè zhī shí 专业知识 、 guó jì 国际 shì yě 视野 、 chuàng xīn 创新 sī wéi 思维 、 shè huì 社会 zé rèn 责任 hé 和 fēng xiǎn 风险 chéng dān 承担 néng lì 能力 de 的 chuàng yè zhě 创业者 hé 和 guǎn lǐ zhě 管理者 , jī fā 激发 shāng yè mó shì 商业模式 chuàng xīn 创新 , tuò zhǎn 拓展 xīn 新 shì chǎng 市场 xīn 新 yè tài 业态 。
qí sān 其三 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 jiā sù 加速 chǎn yè 产业 shēng jí 升级 , gòu jiàn 构建 xiàn dài huà 现代化 chǎn yè 产业 tǐ xì 体系 。
xīn yī lún 新一轮 kē jì 科技 gé mìng 革命 hé 和 chǎn yè 产业 biàn gé 变革 shēn rù 深入 tuī jìn 推进 , duì 对 láo dòng zhě 劳动者 néng lì 能力 jié gòu 结构 tí chū 提出 gèng gāo 更高 yào qiú 要求 。 zài 在 chuán tǒng chǎn yè 传统产业 tí zhì 提质 shēng jí 升级 fāng miàn 方面 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 yǒu zhù yú 有助于 tí shēng 提升 láo dòng zhě 劳动者 jì néng 技能 , tuī dòng 推动 chuán tǒng 传统 zhì zào yè 制造业 、 fú wù yè 服务业 yǔ 与 shù zì 数字 jì shù 技术 、 lǜ sè 绿色 jì shù 技术 shēn dù 深度 róng hé 融合 , pò jiě 破解 chuán tǒng chǎn yè 传统产业 miàn lín 面临 de 的 dī xiào 低效 、 gāo hào 高耗 děng 等 fā zhǎn 发展 píng jǐng 瓶颈 。
zài 在 xīn xīng chǎn yè 新兴产业 péi yù 培育 fāng miàn 方面 , zhēn duì 针对 xīn 新 lǐng yù 领域 xīn 新 sài dào 赛道 de 的 rén lì zī běn 人力资本 tóu rù 投入 , néng 能 yǒu lì 有力 zhī chēng 支撑 rén gōng zhì néng 人工智能 、 liàng zǐ 量子 kē jì 科技 、 shēng wù 生物 zhì zào 制造 děng 等 zhàn lüè xìng 战略性 xīn xīng chǎn yè 新兴产业 hé 和 wèi lái 未来 chǎn yè 产业 fā zhǎn 发展 。 zhèng rú 正如 yǒu 有 fēn xī 分析 suǒ 所 zhǐ chū 指出 de 的 , tóu zī 投资 yú wù 于物 shì 是 hāng shí 夯实 fā zhǎn 发展 de 的 wù zhì 物质 gēn jī 根基 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 shì 是 jī huó 激活 fā zhǎn 发展 de 的 hé xīn 核心 dòng néng 动能 , èr zhě 二者 biàn zhèng tǒng yī 辩证统一 、 xié tóng 协同 fā lì 发力 。
zhè 这 zhèng shì 正是 lì shǐ 历史 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 zài 在 xīn 新 shí dài 时代 de 的 zhǎn kāi 展开 : céng jīng 曾经 yōu xiān 优先 tóu zī 投资 yú wù 于物 , shì 是 wèi le 为了 gěi 给 jīn tiān 今天 de 的 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 chuàng zào tiáo jiàn 创造条件 ; rú jīn 如今 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , shì 是 wèi le 为了 ràng 让 wù 物 de 的 jī lèi 积累 gèng hǎo 更好 dì 地 fú wù 服务 yú 于 rén 人 de 的 fā zhǎn 发展 , ràng 让 rén lì zī běn 人力资本 yǔ 与 wù zhì 物质 zī běn 资本 zài 在 gèng 更 gāo shuǐ píng 高水平 shàng 上 shí xiàn 实现 xié tóng 协同 。 dāng rén 当人 de 的 qián néng 潜能 bèi 被 jī huó 激活 , chuàng xīn 创新 de 的 huǒ huā 火花 bèi 被 diǎn rán 点燃 , gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 jiù 就 yǒu 有 le 了 zuì 最 shēn hòu 深厚 、 zuì 最 chí jiǔ 持久 de 的 lì liàng 力量 yuán quán 源泉 。
sān 三 、 yǐ 以 gǎi shàn 改善 mín shēng 民生 shì fàng 释放 nèi xū 内需 qián lì 潜力
lì shǐ 历史 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 ràng 让 wǒ men 我们 kàn dào 看到 , cóng 从 yōu xiān 优先 “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” dào 到 qiáng diào 强调 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” , shì 是 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 fā zhǎn 发展 dào 到 xīn 新 jiē duàn 阶段 de 的 bì rán xuǎn zé 必然选择 。
xiàn shí 现实 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 zé 则 jiē shì 揭示 chū 出 gèng shēn yī céng 更深一层 de 的 luó jí 逻辑 : tóu zī 投资 yú 于 rén 人 bù jǐn 不仅 néng 能 cóng 从 gōng jǐ 供给 duān 端 jī huó 激活 chuàng xīn 创新 qián néng 潜能 , gèng néng 更能 cóng 从 xū qiú 需求 duān 端 shì fàng 释放 nèi xū 内需 qián lì 潜力 。 ér 而 xiāo fèi 消费 , zhèng shì 正是 zuì zhōng 最终 xū qiú 需求 , shì 是 jīng jì 经济 fā zhǎn 发展 de 的 jī chǔ xìng 基础性 dòng lì 动力 。
dāng qián 当前 , wǒ guó 我国 jīng jì yùn xíng 经济运行 miàn lín 面临 “ gōng qiáng 供强 xū ruò 需弱 ” de 的 tū chū 突出 máo dùn 矛盾 , guó nèi 国内 yǒu xiào 有效 xū qiú 需求 yóu qí 尤其 shì 是 xiāo fèi 消费 xū qiú 需求 bù zú 不足 chéng wèi 成为 duǎn bǎn 短板 。 pò jiě 破解 zhè yī 这一 máo dùn 矛盾 , xū yào 需要 huí dào 回到 “ rén 人 ” běn shēn 本身 。 tōng guò 通过 gǎi shàn 改善 mín shēng 民生 , ràng 让 rén 人 de 的 xū qiú 需求 dé dào 得到 kāi fā 开发 、 xiāo fèi 消费 néng lì 能力 dé dào 得到 tí shēng 提升 , cóng ér 从而 wèi 为 shēng chǎn 生产 tí gōng 提供 chí xù 持续 lā dòng lì 拉动力 。
qí yī 其一 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 tí gāo 提高 xiāo fèi 消费 néng lì 能力 , ràng 让 bǎi xìng 百姓 “ néng 能 xiāo fèi 消费 ” 。
jū mín shōu rù 居民收入 zēng zhǎng 增长 shì 是 tí zhèn 提振 xiāo fèi 消费 de 的 jī chǔ 基础 。 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 zài 在 gè tǐ 个体 céng miàn 层面 , tōng guò 通过 jiào yù 教育 、 péi xùn 培训 děng 等 shǒu duàn 手段 tí shēng 提升 láo dòng zhě 劳动者 zhī shì 知识 jì néng 技能 , yǒu zhù yú 有助于 tuī dòng 推动 gè tǐ 个体 cóng 从 dī 低 jì néng 技能 gǎng wèi 岗位 xiàng 向 gāo jì néng 高技能 、 gāo fù jiā zhí 高附加值 gǎng wèi 岗位 zhuǎn xíng 转型 , yǒu xiào 有效 tí shēng 提升 láo dòng bào chóu 劳动报酬 yǔ 与 jiù yè 就业 zhì liàng 质量 。
zài 在 qún tǐ 群体 céng miàn 层面 , jiā dà 加大 duì 对 nóng cūn 农村 dì qū 地区 、 qiàn fā dá 欠发达 dì qū 地区 jí 及 dī shōu rù 低收入 qún tǐ 群体 de 的 rén lì zī běn 人力资本 tóu rù 投入 , yǒu zhù yú 有助于 suō xiǎo 缩小 qún tǐ 群体 jiān 间 de 的 jì néng 技能 chà jù 差距 yǔ 与 shōu rù 收入 hóng gōu 鸿沟 , kuò dà 扩大 zhōng děng 中等 shōu rù 收入 qún tǐ 群体 guī mó 规模 。 zhèng fǔ 政府 gōng zuò 工作 bào gào 报告 míng què tí chū 明确提出 “ zhì dìng 制定 shí shī 实施 chéng xiāng jū mín 城乡居民 zēng shōu 增收 jì huà 计划 ” , mù de 目的 jiù 就 shì cóng 是从 yuán tóu 源头 shàng 上 tí shēng 提升 xiāo fèi 消费 néng lì 能力 , ràng 让 xiāo fèi zhě 消费者 néng 能 xiāo fèi 消费 。
duì 对 yī liáo bǎo xiǎn 医疗保险 děng 等 jiàn kāng 健康 lǐng yù 领域 de 的 tóu zī 投资 , néng 能 yǒu xiào 有效 mǎn zú 满足 gè tǐ 个体 jiàn kāng 健康 xū qiú 需求 、 yán zhǎng 延长 yǒu xiào 有效 láo dòng 劳动 shí jiān 时间 , bǎo zhàng 保障 jū mín 居民 láo dòng shōu rù 劳动收入 de 的 wěn dìng xìng 稳定性 yǔ 与 kě chí xù xìng 可持续性 。 zhè 这 zhèng shì 正是 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 bù tóng yú 不同于 duǎn qī 短期 cì jī 刺激 zhī 之 chù 处 — — tā 它 bú shì 不是 “ shòu rén 授人 yǐ yú 以鱼 ” , ér shì 而是 “ shòu rén yǐ yú 授人以渔 ” , tōng guò 通过 tí shēng 提升 rén 人 de 的 zì shēn 自身 néng lì 能力 lái 来 huò dé 获得 chí jiǔ 持久 shōu rù 收入 。
qí èr 其二 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 wán shàn 完善 shè huì bǎo zhàng 社会保障 , ràng 让 bǎi xìng 百姓 “ gǎn 敢 xiāo fèi 消费 ” 。
jiàn quán 健全 de 的 shè huì bǎo zhàng 社会保障 tǐ xì 体系 shì 是 zēng qiáng 增强 xiāo fèi 消费 yì yuàn 意愿 de 的 guān jiàn 关键 。 dāng qián 当前 , tí zhèn 提振 xiāo fèi 消费 xū yào 需要 xiāo chú 消除 rén men 人们 de 的 hòu gù zhī yōu 后顾之忧 , zhòng diǎn 重点 jù jiāo 聚焦 “ yī lǎo 一老 yī xiǎo 一小 ” qún tǐ 群体 , jìn yī bù 进一步 wán shàn 完善 yù ér 育儿 bǔ tiē 补贴 、 yǎng lǎo 养老 bǎo zhàng 保障 、 yī liáo 医疗 fú wù 服务 děng 等 zhì dù 制度 ān pái 安排 , qiè shí 切实 jiǎn qīng 减轻 jiā tíng 家庭 zài 在 zhù fáng 住房 、 jiào yù 教育 、 yǎng lǎo 养老 děng 等 fāng miàn 方面 de 的 zhī chū 支出 yā lì 压力 。
2 0 2 6 2026 nián 年 zhèng fǔ 政府 gōng zuò 工作 bào gào 报告 míng què 明确 , yào 要 tí gāo 提高 chéng xiāng jū mín 城乡居民 jī chǔ 基础 yǎng lǎo jīn 养老金 yuè 月 zuì dī biāo zhǔn 最低标准 , zhè shì 这是 chí xù 持续 wán shàn 完善 shè huì bǎo zhàng 社会保障 de 的 jù tǐ 具体 jǔ cuò 举措 。 tóng shí 同时 , mín shēng 民生 tóu zī 投资 hái 还 yīng 应 xiàng 向 tú shū guǎn 图书馆 、 bó wù guǎn 博物馆 、 yīn lè tīng 音乐厅 děng 等 tí shēng 提升 shēng huó pǐn zhì 生活品质 de 的 gōng gòng 公共 wén huà 文化 shè shī 设施 yán shēn 延伸 。 zhè 这 lèi 类 tóu zī 投资 suī rán 虽然 huí bào 回报 zhōu qī 周期 jiào zhǎng 较长 , dàn 但 néng gòu 能够 tōng guò 通过 tí shēng 提升 jū mín 居民 shēng huó pǐn zhì 生活品质 、 huǎn jiě 缓解 hòu gù zhī yōu 后顾之忧 , yǒu xiào 有效 wěn dìng 稳定 xiāo fèi 消费 yù qī 预期 , shì fàng 释放 qián zài 潜在 xiāo fèi 消费 xū qiú 需求 。
zhè 这 zhèng shì 正是 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” de 的 zhàn lüè 战略 jià zhí 价值 suǒ zài 所在 — — tā 它 bù jǐn 不仅 shì 是 duì 对 rén 人 de 的 dāng xià 当下 shēng huó 生活 de 的 gǎi shàn 改善 , gèng shì 更是 duì 对 wèi lái 未来 fēng xiǎn 风险 de 的 huà jiě 化解 。 dāng 当 rén men 人们 duì 对 yǎng lǎo 养老 、 yī liáo 医疗 、 jiào yù 教育 děng 等 zhòng dà 重大 zhī chū 支出 bú zài 不再 jiāo lǜ 焦虑 , yù fáng xìng 预防性 chǔ xù 储蓄 cái néng 才能 zhuǎn huà 转化 wèi 为 jí qī 即期 xiāo fèi 消费 , nèi xū 内需 qián lì 潜力 cái néng 才能 zhēn zhèng 真正 shì fàng 释放 。
qí sān 其三 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 fēng fù 丰富 yōu zhì 优质 gōng jǐ 供给 , ràng 让 bǎi xìng 百姓 “ yuàn 愿 xiāo fèi 消费 ” 。
dāng qián 当前 rén men 人们 de 的 rì cháng 日常 xiāo fèi 消费 xū qiú 需求 qū yú wěn dìng 趋于稳定 , qiě 且 gōng jǐ 供给 chōng zú 充足 , dàn 但 wéi rào 围绕 jiàn kāng 健康 、 wén lǚ 文旅 、 jiào yù 教育 xiāng guān 相关 de 的 xīn 新 xiāo fèi 消费 hái 还 xū yào 需要 shēng jí 升级 gōng jǐ 供给 , tuī dòng 推动 xiāo fèi 消费 gōng jǐ 供给 cóng 从 shí wù 实物 wèi zhǔ 为主 xiàng 向 shāng pǐn 商品 + fú wù 服务 bìng zhòng 并重 de 的 fāng shì 方式 zhuǎn biàn 转变 。
yǒu 有 fēn xī 分析 zhǐ chū 指出 , qīng nián 青年 xiāo fèi 消费 qún tǐ 群体 zhǐ yào 只要 chuàng zào 创造 liáng hǎo 良好 de 的 xiāo fèi 消费 chǎng jǐng 场景 , dǎ zào 打造 gèng 更 yōu zhì 优质 de 的 chǎn pǐn 产品 , jiù 就 néng 能 jī fā 激发 tā men 他们 de 的 xiāo fèi 消费 yì yuàn 意愿 ; 6 0 60 zhì 至 7 0 70 suì 岁 shēn tǐ 身体 shàng kě 尚可 de 的 “ qīng 轻 lǎo nián 老年 ” tuì xiū 退休 qún tǐ 群体 , yī liáo 医疗 xū qiú 需求 、 lǚ yóu 旅游 xū qiú 需求 、 zài 再 xué xí 学习 xū qiú 需求 zēng zhǎng 增长 , yě 也 dài lái 带来 xīn 新 de 的 shì chǎng 市场 jī yù 机遇 。
zhè 这 zhèng shì 正是 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 yǔ 与 tí zhèn 提振 xiāo fèi 消费 de 的 shēn céng 深层 lián dòng 联动 — — tóu zī 投资 yú 于 rén 人 tí shēng 提升 jū mín 居民 zhī shì 知识 sù yǎng 素养 yǔ 与 rèn zhī 认知 shuǐ píng 水平 , tuī dòng 推动 xiāo fèi 消费 cóng 从 “ jī běn 基本 shēng cún xíng 生存型 ” xiàng 向 “ pǐn zhì 品质 xiǎng shòu xíng 享受型 ” “ fā zhǎn 发展 xíng 型 ” zhuǎn biàn 转变 ; ér 而 zhè zhǒng 这种 xiāo fèi 消费 shēng jí 升级 , yòu 又 fǎn xiàng 反向 qiān yǐn 牵引 gōng jǐ 供给 tǐ xì 体系 yōu huà 优化 shēng jí 升级 , xíng chéng 形成 xū qiú 需求 qiān yǐn 牵引 gōng jǐ 供给 、 gōng jǐ 供给 chuàng zào 创造 xū qiú 需求 de 的 liáng xìng xún huán 良性循环 。
tóu zī 投资 yú wù 于物 yǔ 与 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 xié tóng 协同 fā lì 发力 , fāng néng 方能 shǐ 使 kuò 扩 nèi xū 内需 yǔ 与 yōu 优 gōng jǐ 供给 yǒu jī 有机 jié hé 结合 。 gōng jǐ 供给 duān 端 yǔ 与 xū qiú 需求 duān 端 bìng fēi 并非 bǐ cǐ 彼此 gū lì 孤立 , ér shì 而是 tōng guò 通过 “ rén 人 ” shí xiàn 实现 xiāng hù cù jìn 相互促进 。 dāng rén 当人 de 的 qián néng 潜能 bèi 被 jī huó 激活 、 xū qiú 需求 bèi 被 kāi fā 开发 、 bǎo zhàng 保障 bèi zhù láo 被筑牢 , xiāo fèi 消费 zhè jià 这驾 mǎ chē 马车 cái néng 才能 zhēn zhèng 真正 pǎo 跑 qǐ lái 起来 , gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 cái 才 yǒu 有 zuì 最 shēn hòu 深厚 、 zuì 最 chí jiǔ 持久 de 的 xū qiú 需求 zhī chēng 支撑 。
sì 四 、 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 yǔ 与 jīng jì 经济 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能
lì shǐ 历史 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 ràng 让 wǒ men 我们 kàn dào 看到 , cóng 从 yōu xiān 优先 “ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” dào 到 qiáng diào 强调 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” , shì 是 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 fā zhǎn 发展 dào 到 xīn 新 jiē duàn 阶段 de 的 bì rán xuǎn zé 必然选择 。 xiàn shí 现实 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 zé 则 jiē shì 揭示 chū 出 le 了 gèng shēn yī céng 更深一层 de 的 luó jí 逻辑 : gōng jǐ 供给 duān de 端的 rén lì zī běn 人力资本 jī lèi 积累 yǔ 与 xū qiú 需求 duān de 端的 mín shēng 民生 gǎi shàn 改善 , bìng fēi 并非 bǐ cǐ 彼此 gū lì 孤立 de 的 liǎng tiáo xiàn 两条线 , ér shì 而是 zài 在 “ rén 人 ” shēn shàng 身上 jiāo huì 交汇 、 zài 在 fā zhǎn 发展 zhōng hù cù 中互促 de 的 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能 guān xì 关系 。
zhè zhǒng 这种 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能 , bú shì 不是 jiǎn dān 简单 de 的 yīn guǒ 因果 liàn tiáo 链条 , ér shì 而是 yī zhǒng 一种 shēn kè 深刻 de 的 gòng shēng 共生 jī zhì 机制 。
qí yī 其一 , rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 wèi 为 jīng jì 经济 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 zhù rù 注入 chí jiǔ 持久 dòng néng 动能 。
rén 人 shì 是 shēng chǎn 生产 zhōng 中 zuì 最 huó yuè 活跃 de 的 yào sù 要素 。 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 tōng guò 通过 jiào yù 教育 、 jiàn kāng 健康 、 jì néng 技能 péi xùn 培训 děng 等 lǐng yù 领域 de 的 chí xù 持续 tóu rù 投入 , shí xiàn 实现 rén lì zī běn 人力资本 de 的 jī lèi 积累 hé 和 yuè shēng 跃升 , ér 而 rén lì zī běn 人力资本 zhèng shì 正是 tū pò 突破 wù zhì 物质 zī běn 资本 biān jì 边际 shōu yì 收益 dì jiǎn 递减 、 shí xiàn 实现 chuàng xīn 创新 qū dòng 驱动 de 的 hé xīn 核心 lì liàng 力量 。
dāng 当 láo dòng zhě 劳动者 de 的 zhī shì 知识 jì néng 技能 dé dào 得到 tí shēng 提升 , chuàng xīn 创新 qián néng 潜能 bèi 被 jī huó 激活 , jiù 就 néng 能 tuī dòng 推动 jì shù 技术 jìn bù 进步 yǔ 与 chǎn yè 产业 shēng jí 升级 , wèi 为 jīng jì 经济 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 zhù rù 注入 yuán yuán bù duàn 源源不断 de 的 dòng lì 动力 。 gāo sù zhì 高素质 láo dòng zhě 劳动者 , zhī chēng 支撑 zhe 着 zhì zào yè 制造业 xiàng 向 gāo duān huà 高端化 、 zhì néng huà 智能化 、 lǜ sè 绿色 huà 化 zhuǎn xíng 转型 。
xīn yī lún 新一轮 kē jì 科技 gé mìng 革命 hé 和 chǎn yè 产业 biàn gé 变革 de 的 shēn rù 深入 tuī jìn 推进 , duì 对 rén lì zī běn 人力资本 zhì liàng 质量 tí chū 提出 gèng gāo 更高 yào qiú 要求 。 zōng hé guó lì 综合国力 de 的 jìng zhēng 竞争 guī gēn dào dǐ 归根到底 shì 是 rén cái 人才 de 的 jìng zhēng 竞争 、 láo dòng zhě 劳动者 sù zhì 素质 de 的 jìng zhēng 竞争 。
qí èr 其二 , jīng jì 经济 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 wèi 为 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 chuàng zào 创造 wù zhì 物质 qián tí 前提 。
“ tóu zī 投资 yú wù 于物 ” diàn dìng 奠定 de 的 wù zhì jī chǔ 物质基础 , wèi 为 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” tí gōng 提供 le 了 bù kě huò quē 不可或缺 de 的 píng tái 平台 hé 和 zài tǐ 载体 。
xiān jìn 先进 de 的 kē yán 科研 yí qì 仪器 néng 能 zhù lì 助力 kē xué jiā 科学家 yán shēn 延伸 rèn zhī 认知 biān jiè 边界 , gāo xiào 高效 de 的 jiāo tōng wǎng luò 交通网络 kuò zhǎn 扩展 rén 人 de 的 huó dòng 活动 bàn jìng 半径 , zhì néng huà 智能化 de 的 shēng chǎn 生产 píng tái 平台 tuò zhǎn 拓展 gōng chéng shī 工程师 de 的 chuàng zào 创造 jià zhí 价值 néng lì 能力 。 zhè xiē 这些 wù zhì 物质 zī běn 资本 de 的 jī lèi 积累 , bù jǐn 不仅 shì 是 jīng jì 经济 zēng zhǎng 增长 de 的 zhī chēng 支撑 , gèng shì 更是 rén 人 de 的 qián néng 潜能 dé yǐ 得以 shì fàng 释放 de 的 “ fàng dà qì 放大器 ” 。
gèng 更 zhòng yào 重要 de 的 shì 是 , zhǐ yǒu 只有 jīng jì 经济 bǎo chí 保持 yī dìng 一定 de 的 fā zhǎn 发展 sù dù 速度 , cái 才 yǒu 有 chōng yù 充裕 de 的 cái lì 财力 yòng yú 用于 jiào yù 教育 、 yī liáo 医疗 、 yǎng lǎo 养老 děng 等 mín shēng 民生 tóu rù 投入 。 zhèng shì 正是 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 dài lái 带来 de 的 cái lì 财力 zēng zhǎng 增长 , wèi 为 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 tí gōng 提供 le 了 jiān shí 坚实 bǎo zhàng 保障 。
qí sān 其三 , èr zhě 二者 xié tóng 协同 fā lì 发力 , xíng chéng 形成 zì wǒ 自我 qiáng huà 强化 de 的 liáng xìng xún huán 良性循环 。
tóu zī 投资 yú wù 于物 yǔ 与 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 bìng fēi 并非 jiǎn dān 简单 de 的 bìng liè 并列 guān xì 关系 , yě 也 bú shì 不是 “ fēi cǐ jí bǐ 非此即彼 ” de 的 tì dài 替代 guān xì 关系 , ér shì 而是 yī gè 一个 dòng tài 动态 de 的 、 gòng shēng 共生 de 的 yǒu jī 有机 zhěng tǐ 整体 。
wù zhì 物质 zī běn 资本 wèi 为 rén lì zī běn 人力资本 de 的 jià zhí 价值 shí xiàn 实现 tí gōng 提供 píng tái 平台 hé 和 yīng yòng 应用 chǎng jǐng 场景 , ér 而 rén lì zī běn 人力资本 zé 则 wèi 为 wù zhì 物质 zī běn 资本 de 的 xiào néng 效能 tí shēng 提升 hé 和 jì shù 技术 dié dài 迭代 zhù rù 注入 zhì lì 智力 zhī chí 支持 。 zài 在 yīng yòng 应用 xiàn yǒu 现有 wù zhì 物质 zī běn 资本 de 的 shí jiàn 实践 guò chéng 过程 zhōng 中 , rén men 人们 jī lèi 积累 de 的 jīng yàn 经验 、 fā xiàn 发现 de 的 wèn tí 问题 , néng gòu 能够 cuī shēng chū 催生出 xīn 新 de 的 zhī shì 知识 , cóng ér 从而 jī fā 激发 duì 对 gèng 更 xiān jìn 先进 de 的 “ wù 物 ” de 的 tóu zī 投资 xū qiú 需求 。
zhè zhǒng 这种 “ rén 人 ” yǔ 与 “ wù 物 ” de 的 hù dòng 互动 , zhèng zài 正在 gòu jiàn 构建 yī gè 一个 zì wǒ 自我 qiáng huà 强化 de 的 nèi xū 内需 xún huán 循环 jī zhì 机制 : rén lì zī běn 人力资本 tí shēng 提升 zhī chēng 支撑 gāo duān 高端 zhì zào 制造 yǔ 与 xiàn dài 现代 fú wù yè 服务业 fā zhǎn 发展 , yōu zhì fú wù 优质服务 gōng jǐ 供给 jī fā 激发 gèng 更 gāo céng cì 高层次 de 的 xiāo fèi 消费 xū qiú 需求 , xiāo fèi 消费 kuò zhāng 扩张 yòu 又 fǎn bǔ 反哺 jiù yè 就业 hé 和 shōu rù 收入 , jìn ér 进而 cù jìn 促进 xīn yī lún 新一轮 rén lì zī běn 人力资本 tóu zī 投资 。
cóng 从 gèng 更 hóng guān 宏观 de 的 shì yě 视野 kàn 看 , zhè zhǒng 这种 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能 zhèng shì 正是 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 dú tè 独特 qì zhì 气质 de 的 tǐ xiàn 体现 。 tā 它 bù 不 zhào bān 照搬 xī fāng 西方 fú lì 福利 guó jiā 国家 mó shì 模式 , bù 不 zhí zhuó 执着 yú 于 “ zēng zhǎng 增长 zhì shàng 至上 ” de 的 fā zhǎn 发展 luó jí 逻辑 , ér shì 而是 bǎ 把 mù guāng 目光 tóu xiàng 投向 yī gè gè 一个个 jù tǐ 具体 de 的 rén 人 , zài 在 jiǎo tà shí dì 脚踏实地 de 的 fā zhǎn 发展 zhōng 中 bǎo zhàng 保障 hé 和 gǎi shàn 改善 mín shēng 民生 fú zhǐ 福祉 , zài 在 shí shí zài zài 实实在在 de 的 mín shēng 民生 gǎi shàn 改善 zhōng 中 jī jù 积聚 gèng 更 gāo zhì liàng 高质量 de 的 fā zhǎn 发展 dòng néng 动能 。
zhèng rú 正如 yǒu 有 xué zhě 学者 suǒ 所 zhǐ chū 指出 de 的 , “ wù 物 de 的 xiàn dài huà 现代化 zuì zhōng 最终 yī lài 依赖 rén 人 de 的 xiàn dài huà 现代化 fù néng 赋能 , wù zhì 物质 zī běn 资本 tóu zī 投资 de 的 zhōng jí mù biāo 终极目标 shì 是 fú wù 服务 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 ” 。 dāng 当 “ wù 物 ” de 的 chéng zài 承载 yǔ 与 “ rén 人 ” de 的 fù néng 赋能 shuāng xiàng 双向 zēng xiào 增效 , dāng 当 jīng jì 经济 fā zhǎn 发展 yǔ 与 mín shēng 民生 gǎi shàn 改善 liáng xìng 良性 hù dòng 互动 , gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 jiù 就 yǒu 有 le 了 zuì 最 shēn hòu 深厚 、 zuì 最 chí jiǔ 持久 de 的 lì liàng 力量 yuán quán 源泉 。
zhè 这 zhèng shì 正是 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” de 的 zhàn lüè 战略 jià zhí 价值 suǒ zài 所在 — — tā 它 bú shì 不是 zài 在 mín shēng 民生 yǔ 与 fā zhǎn 发展 zhī jiān 之间 zuò 做 fēi cǐ jí bǐ 非此即彼 de 的 xuǎn zé 选择 , ér shì 而是 tōng guò 通过 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 , shí xiàn 实现 “ wù 物 ” yǔ 与 “ rén 人 ” de 的 shuāng xiàng 双向 bēn fù 奔赴 、 xiāng hù 相互 chéng jiù 成就 。
wǔ 五 、 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 tí 题 zhōng zhī yì 中之意
cóng 从 lì shǐ 历史 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 dào 到 xiàn shí 现实 de 的 biàn zhèng fǎ 辩证法 , cóng 从 gōng jǐ 供给 duān de 端的 rén lì zī běn 人力资本 jī lèi 积累 dào 到 xū qiú 需求 duān de 端的 mín shēng 民生 gǎi shàn 改善 , cóng 从 jīng jì 经济 xún huán 循环 de 的 chàng tōng 畅通 dào 到 rén 人 yǔ 与 jīng jì 经济 de 的 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能 — — zuì zhōng 最终 zhǐ xiàng 指向 tóng yī gè 同一个 jié lùn 结论 : tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , bú shì 不是 quán yí zhī jì 权宜之计 , ér shì 而是 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 tí 题 zhōng zhī yì 中之意 。
hé wèi 何为 “ tí zhōng 题中 zhī yì 之意 ” ? jiù shì 就是 nèi zài 内在 de 的 、 běn zhì 本质 de 的 、 bù kě huò quē 不可或缺 de 的 gòu chéng 构成 yào sù 要素 。
gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 , guī gēn dào dǐ 归根到底 shì 是 rén 人 de 的 fā zhǎn 发展 。 lí kāi 离开 le 了 rén 人 , fā zhǎn 发展 jiù 就 shī qù 失去 le 了 mù de 目的 ; lí kāi 离开 le 了 rén 人 , fā zhǎn 发展 jiù 就 shī qù 失去 le 了 dòng lì 动力 ; lí kāi 离开 le 了 rén 人 , fā zhǎn 发展 jiù 就 shī qù 失去 le 了 yì yì 意义 。 zhèng rú 正如 xí jìn píng 习近平 zǒng shū jì 总书记 suǒ 所 shēn kè 深刻 zhǐ chū 指出 de 的 , “ jiā shì 家事 guó shì 国事 tiān xià shì 天下事 , ràng 让 rén mín 人民 guò 过 shàng 上 xìng fú shēng huó 幸福生活 shì 是 tóu děng dà shì 头等大事 ” 。
tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , zhèng shì 正是 duì 对 zhè 这 yī 一 gēn běn zōng zhǐ 根本宗旨 de 的 zì jué 自觉 jiàn xíng 践行 。 tā 它 bú shì 不是 jiǎn dān 简单 de 的 cái zhèng zhī chū 财政支出 xiàng 向 mín shēng 民生 qīng xié 倾斜 , ér shì 而是 jiāng 将 rén 人 de 的 quán miàn 全面 fā zhǎn 发展 zuò wèi 作为 fā zhǎn 发展 de 的 chū fā diǎn 出发点 hé 和 luò jiǎo diǎn 落脚点 。 zài 在 gōng jǐ 供给 duān 端 , tā 它 tōng guò 通过 rén lì zī běn 人力资本 jī lèi 积累 wèi 为 chuàng xīn 创新 zhù rù 注入 dòng néng 动能 ; zài 在 xū qiú 需求 duān 端 , tā 它 tōng guò 通过 mín shēng 民生 gǎi shàn 改善 shì fàng 释放 nèi xū 内需 qián lì 潜力 ; zài 在 xún huán 循环 duān 端 , tā 它 tōng guò 通过 rén 人 de 的 fā zhǎn 发展 chàng tōng 畅通 jīng jì 经济 xún huán 循环 ; zài 在 jià zhí 价值 céng miàn 层面 , tā 它 shí xiàn 实现 rén 人 yǔ 与 jīng jì 经济 de 的 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能 。 tóu zī 投资 yú wù 于物 yǔ 与 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 xié tóng 协同 fā lì 发力 , zhè 这 zhèng shì 正是 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 de 的 dú tè 独特 qì zhì 气质 。
yǒu rén 有人 kě néng 可能 huì 会 wèn 问 : zài 在 zī yuán 资源 yǒu xiàn 有限 de 的 tiáo jiàn 条件 xià 下 , tóu zī 投资 yú wù 于物 yǔ 与 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 shì fǒu 是否 bì rán 必然 cǐ xiāo bǐ zhǎng 此消彼长 ? lì shǐ 历史 gěi chū 给出 le 了 dá àn 答案 。 wǒ men 我们 céng jīng 曾经 bù dé bù 不得不 yōu xiān 优先 tóu zī 投资 yú wù 于物 , shì 是 wèi le 为了 gěi 给 jīn tiān 今天 de 的 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 chuàng zào 创造 wù zhì 物质 qián tí 前提 。 ér 而 dāng 当 wù zhì 物质 gēn jī 根基 yǐ jīng 已经 diàn dìng 奠定 , dāng 当 gōng yè huà 工业化 gǎn chāo 赶超 rèn wù 任务 jī běn 基本 wán chéng 完成 , tóu zī 投资 yú 于 rén 人 jiù 就 bú zài 不再 shì 是 kě yǒu kě wú 可有可无 de 的 xuǎn zé 选择 , ér shì 而是 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 bì rán 必然 yào qiú 要求 。
tóu zī 投资 yú 于 rén 人 , bú shì 不是 xiāo fèi 消费 , ér shì 而是 tóu zī 投资 ; bú shì 不是 fù dān 负担 , ér shì 而是 dòng lì 动力 ; bú shì 不是 mù de 目的 zhī wài 之外 de 的 shǒu duàn 手段 , ér shì 而是 mù de 目的 běn shēn 本身 。
zhàn 站 zài 在 “ shí wǔ 十五 wǔ 五 ” kāi jú 开局 de 的 guān jiàn 关键 jié diǎn 节点 , jiān chí 坚持 tóu zī 投资 yú 于 rén 人 yǔ 与 tóu zī 投资 yú wù 于物 shuāng xiàng 双向 fù néng 赋能 、 xiāng hù cù jìn 相互促进 , shì 是 lì shǐ 历史 de 的 bì rán 必然 , yě 也 shì 是 shí dài 时代 de 的 jué zé 抉择 。
ràng 让 měi yī fēn 每一分 tóu rù 投入 dōu 都 fú wù 服务 yú 于 rén 人 de 的 fā zhǎn 发展 , ràng 让 měi yī xiàng 每一项 zhèng cè 政策 dōu 都 huí yīng 回应 rén mín 人民 qī dài 期待 , ràng 让 gāo zhì liàng 高质量 fā zhǎn 发展 de 的 chéng guǒ 成果 bù duàn 不断 zhuǎn huà 转化 wèi 为 rén mín 人民 kě gǎn 可感 kě jí 可及 de 的 fú zhǐ 福祉 — — zhè 这 zhèng shì 正是 “ tóu zī 投资 yú 于 rén 人 ” de 的 zhàn lüè 战略 jià zhí 价值 suǒ zài 所在 , yě 也 shì 是 zhōng guó shì 中国式 xiàn dài huà 现代化 xíng wěn 行稳 zhì yuǎn 致远 de 的 lì liàng 力量 yuán quán 源泉 。
( zuò zhě 作者 wèi 为 shàng hǎi 上海 gāo xiào 高校 zhì kù 智库 · fù dàn dà xué 复旦大学 zhèng dǎng 政党 jiàn shè 建设 yǔ 与 guó jiā 国家 fā zhǎn 发展 yán jiū 研究 zhōng xīn 中心 zhǔ rèn 主任 , fù dàn dà xué 复旦大学 guó jì 国际 guān xì 关系 yǔ 与 gōng gòng shì wù 公共事务 xué yuàn 学院 jiào shòu 教授 、 bó shì shēng 博士生 dǎo shī 导师 )
pēng pài 澎湃 xīn wén 新闻 bào liào 报料 : 0 2 1 - 9 6 2 8 6 6 021-962866
pēng pài 澎湃 xīn wén 新闻 , wèi jīng 未经 shòu quán 授权 bù dé 不得 zhuǎn zài 转载
# zhèng cháng zhōng 郑长忠 # liǎng huì 两会 shēn 深 guān chá 观察 # tóu zī 投资 yú 于 rén 人
sǎo mǎ 扫码 xià zài 下载 pēng pài 澎湃 xīn wén 新闻 kè hù duān 客户端
pēng pài 澎湃 jǔ zhèn 矩阵 pēng pài 澎湃 xīn wén 新闻 wēi bó 微博
xīn wén 新闻 bào liào 报料 bào liào 报料 rè xiàn 热线 : 0 2 1 - 9 6 2 8 6 6 021-962866
bào liào 报料 yóu xiāng 邮箱 : n e w s news @ t h e p a p e r thepaper . c n cn
hù 沪 I C P ICP bèi 备 1 4 0 0 3 3 7 0 14003370 hào 号
hù 沪 gōng wǎng 公网 ān bèi 安备 3 1 0 1 0 6 0 2 0 0 0 2 9 9 31010602000299 hào 号
hù lián wǎng 互联网 xīn wén 新闻 xìn xī 信息 fú wù 服务 xǔ kě zhèng 许可证 : 3 1 1 2 0 1 7 0 0 0 6 31120170006
zēng zhí 增值 diàn xìn yè wù 电信业务 jīng yíng 经营 xǔ kě zhèng 许可证 : hù 沪 B 2 - 2 0 1 7 1 1 6 B2-2017116
© 2 0 1 4 - 2 0 2 6 2014-2026 shàng hǎi dōng fāng 上海东方 bào yè 报业 yǒu xiàn gōng sī 有限公司